وقتی تعارض بصورت غیر دوره ای و غیر اختصاصی تعریف می گردد، “تعارض بعنوان یک پدیده سیال در نظر گرفته می شود ، که به سایر انواع تعاملات در اشکال رفتاری دیگر نیز سرایت می کند” (کاناری و همکاران، 1995). بنابراین، در این وضعیت ، محققان بیش از اینکه به بررسی یک دوره خاص یا نوع خاصی از تعامل بپردازند ، به تحلیل الگوهای عمومی تعامل در روابط و انواع رفتارهایی که در خلال تعاملات زناشویی بین زوج های خوشبخت و زوج های پریشان اتفاق می افتد می پردازند.

در مقابل، زمانیکه محققان تعارض را بعنوان نوع خاصی از تعامل بدون یک رفتار اختصاصی که با چنین تعاملی همراه است، آنها تعریف دوره ای / غیر اختصاصی را می پذیرند. در این وضعیت محققان ممکن است تعارض را بعنوان بازتاب عاطفه منفی و ناسازگاری تعریف نمایند، اما رفتارهای اختصاصی شناسایی نمی گردد.

همانگونه که کاناری و همکاران (1995) مطرح کردند”برای شناسایی دقیق تر تعاملات تعارضی، تعاریف تعارض بعنوان یک دوره ممکن است علائمی از قبیل هیجانات منفی نشان دهد. اما این تعاریف لزوماً بر اساس شواهد دعوای داخلی مشخص نمی کنند مردم چگونه بطور رفتاری تعارض را مدیریت کنند”. وقتی تعارض بصورت اختصاصی اما غیر دوره ای تعریف می گردد، محققان موضع مقابل اتخاذ می کنند؛  برای تعیین اینکه یک تعارض روی داده است بیش از اینکه به ویژگی دوره ای آن توجه کنند، به انواع رفتارهای خاص توجه می کنند. برای مثال، باولز[1]، راجرز[2] و میلار[3] (1985) معتقدند تعارض زمانی اتفاق می افتد که حداقل 3 پیام تسلط بطور متوالی وجود داشته باشد. محققان دیگر تعارض را در قالب اصطلاحات رفتار غیر کلامی مانند نشان دادن اضطراب، ابراز عصبانیت، و ژست های دفاعی تعریف نموده اند (کاناری و همکاران، 1995).

اگر چه یک رویکرد رفتاری مانند این ممکن است برای محققان رفتار غیر کلامی جذاب باشد، تشخیص این امر مهم است که بسیاری از این نشانه های غیرکلامی در بافت هایی که تعارض آمیز هم نیست وجود دارد. بعلاوه کاناری و همکارانش خاطر نشان کرده اند که ” اجماع درباره رفتارهای اختصاصی که تعامل تعارض آمیز را نشان دهد وجود ندارد”.

مفهوم سازی بعدی تعارض – هم دوره ای و هم اختصاصی – شامل تحقیق در رفتارهای ارتباطی است که در یک تعامل تعارضی خاص اتفاق می افتد. تحقیق از این منظر به بررسی راهبردهای تعارض (مانند تشریک مساعی، رقابت و …) همچنین رفتارهای اختصاصی نمایش یافته در دوره تعامل تعارضی می پردازد (مانند توقف کلامی و صداهای بلند). نکته کلیدی این است که این رفتارها در بافت دوره های تعارض مطالعه شده اند؛ در این مفهوم سازی، تعارض بوسیله ویژگیهای تعامل تعریف شده است تا بوسیله رفتارهایی که در چنین تعاملی اتفاق می افتد. بدینسان که، محققان ممکن است نوار ویدیویی تعارضات زوجین را بازبینی کنند و رفتارهایی را که زوجین نشان داده اند کد گذاری نمایند.

راهبردهای تعارض، رفتارهای تعارضی خاص ، و الگوهای عمومی تعامل تعارضی هستند که زوج های ناراضی و خوشبخت (یا غیر مضطرب) را از هم متمایز می سازد. همینطور، مطالعه کاناری و دیگران روی مقوله های دوره ای/اختصاصی (رابردهای تعارض و رفتارها) و غیردوره ای/غیر اختصاصی (الگوهای کلی ارتباط) نشان داد راهبردهای تعارض به “رویکردهای کلی مورد استفاده برای دستیابی به یک هدف تعاملی ” اشاره دارد (کاناری و همکاران، 1995؛ همچنین نگاه کنید به نیوتون و بورگون، 1990). برخی از مردم برحسب عادت از یک راهبرد تعاملی خاص در طول دوره تعارض استفاده می کنند. در این مورد، راهبرد بکار گرفته شده به یک سبک تعارضی اشاره دارد که تقریباً پایدار است و آمادگی رفتاری شخص را منعکس می سازد. اگر چه اغلب مردم در یک تعامل چندین راهبرد تعارضی را بکار می برند، راهبرد بکار رفته از تعارضی به تعارض دیگر متفاوت است.

2-2-2 هرم تعارض

اگر تعارض حل نشود، به رشد خود ادامه مي دهد. در اين قسمت بر فرايند سلسله مراتبي تعارض[4] تمركز كرده و در مورد ارزش تصميم گيري سريع در پيشگيري از مشكلات و بحران ها، صحبت خواهيم كرد.

براي درك بهتر مراحل تعارض به شكل 2-1 نگاه كنيد، تعارض را مي توان به صورت يك پيوستار از دامنه بحث درباره مسايل روزانه تا بحران ها در نظر گرفت . سه سطح پاييني در هرم تعارض، دلايل شايعي كه افراد را در بحث و ارتباط با هم قرار مي دهد، مثل گپ زدن[5] در باره وقايع روزانه، بحث كردن درباره عقايد خود، بيان احساسات خود و نظير آن نشان مي دهد. اين بحث ها عموماً داراي سطح پاييني از تنش است و براي هر نوع تصميم گيري فشار كمي وجود دارد.

با چهار سطح بعدي هرم، تنش افزايش مي يابد و نياز به تصميم گيري به وجود مي آيد و آگاهي از نياز به تصميم گيري مقدم بر تصميم گيري است . اگر تصميمي كه بايد گرفته شود، اتخاذ نشود، مي تواند باعث ايجاد مشكلي شود كه نياز به حل دارد . اگر مشكل حل نشود، منجر به بحراني مي شود كه حل آن دشوارتر مي شود.

 

[1] – Bavelas

[2] – Rogers

[3] – Millar

[4] – Conflict Hierarchy

[5] – Chat

لینک جزییات بیشتر و دانلود این پایان نامه:

مقایسه تعارضات زناشویی و سبک های حل تعارض در  زوجین دارای رضامندی و عدم رضامندی از ازدواج