تعاريف هوش

تعريف تربيتي هوش

به اعتقاد روانشناسان تربيتي هوش كيفيتي است كه مسبب موفقيت تحصيلي مي شود و از اين رو يك نوع استعداد تحصيلي به شمار مي رود آنها براي توجيه اين اعتقاد اشاره مي كنند كه كودكان باهوش نمره هاي بهتري در درس ها ي خود مي گيرند و پيشرفت تحصيلي چشم گيري نسبت به كودكان كم هوش دارند.

تعريف تحليلي هوش

بنا به اعتقاد نظريه پردازان تحليلي، هوش توانايي استفاده از پديده هاي رمزي و يا قدرت و رفتار موثر و يا سازگاري با موقعيت هاي جديد و تازه است. شايد بهترين تعريف تحليلي هوش به وسيله ديويد وكسلر[1] روان شناس آمريكايي پيشنهاد شده باشد كه بيان مي كند: هوش يعني تفكر عاقلانه، عمل منطقي و رفتار موثر در محيط.

تعريف كاربردي هوش

در تعريف كاربردي، هوش پديده اي است كه از طريق تست هاي هوش سنجيده مي شود و شايد عملي ترين تعريف براي هوش باشد(معيني، 1392).

تاريخچه هوش اخلاقی

نخستین بار اصطلاح هوش اخلاقی توسط بوربا[2] در روانشناسی وارد شد. وی هوش اخلاقی را ظرفیت و توانایی درک درست از خلاف، داشتن اعتقادات اخلاقی قوی و عمل به آنها و رفتار در جهت صحیح و درست، تعریف می کند. هوش اخلاقي به معني توجه به زندگي انسان و طبيعت، رفاه اقتصادي و اجتماعي، ارتباطات آزاد و صادقانه و حقوق شهروندي است. هوش اخلاقي به اين حقيقت اشاره دارد كه ما به صورت ذاتي، اخلاقي يا غير اخلاقي متولد نمي شويم؛ بلكه ياد مي گيريم كه چگونه خوب باشيم. يادگيري براي خوب بودن، شامل ارتباطات، بازخورد، جامعه پذيري و آموزش است كه هرگز پايان پذير نيست. آنچه كه ما براي انجام كارهاي درست به آن نياز داريم، همان هوش اخلاقي است كه با استفاده از آن به يادگيري عمل هوشمندانه و دستيابي به بهترين عمل خوب نزديك مي شويم. در هر بخشي از زندگي به بهترين اطلاعات قابل دسترس مي رسيم، خطرات را به حداقل مي رسانيم و نسبت به پيامدهاي آن خوشبين هستيم. افراد با هوش اخلاقي بالا كار درست را انجام مي دهند، اعمال آنها پيوسته با ارزش ها و عقايدشان هماهنگ است، عملكرد بالايي دارند و هميشه كارها را با اصول اخلاقي پيوند مي دهند(بوربا،2005).

 

تعریف هوش اخلاقی

هوش اخلاقي را ظرفيت و توانايي درك درست از خلاف، داشتن اعتقادات اخلاقي قوي و عمل به   آن ها و رفتار درجهت صحيح  و درست تعريف مي كنند. چهار اصل از هوش اخلاقي براي موفقيت مداوم سازماني و شخصي ضروري است:

  1. درستكاري: يعني ايجاد هماهنگي بين آنچه كه به آن معتقديم و آنچه كه به آن عمل مي كنيم. انجام آنچه كه مي دانيم درست است وگفتن حرف راست در تمام زمان ها ؛
  2. مسئوليت پذيري: كسي كه هوش اخلاقي بالايي دارد، مسئوليت اعمال خود و پيامدهاي آن اعمال، هم چنين اشتباهات و شكست هاي خود را نيز مي پذيرد؛
  3. دلسوزي: توجه به ديگران كه داراي تأثير متقابل است. اگر نسبت به ديگران مهربان ودلسوز باشيم، آنان نيز موقع نياز با ما همدردي مي كنند؛
  4. بخشش: آگاهي از عيوب واشتباهات خود و ديگران و بخشيدن خود و ديگران. بنابراين دانش آموزان با هوش اخلاقي بالا كار درست را درست انجام می دهند، اعمال آنها پيوسته با ارزش ها و عقايدشان هماهنگ است، عملكرد تحصیلی بالای دارند و خلاقیت آنها افزایش پیدا می کند)بوربا،2005).

ترنر و بارلینگ[3](2002)معتقدند هوش اخلاقی به معنای توجه به زندگی انسان و طبیعت، رفاه اقتصادی و اجتماعی، ارتباطات آزاد و صادقانه و حقوق شهروندی است.

لینک و کیل[4] (2005) هوش اخلاقی را توانایی تشخیص درست از اشتباه می دانند که با اصول جهانی سازگار است(مختاری،1388).

ناروائز[5] (2010) معتقد است هوش اخلاقی با احساسات و عقل گره خورده و رفتار های اخلاقی به احساسات یکپارچه، شهود و استدلال وابسته است(آراسته و همکاران،1389).

براساس مطالعه ی تحقیقات پیشین می توان به این نتیجه رسید که هوش اخلاقی به این حقیقت اشاره دارد که ما به صورت ذاتی اخلاقی یا غیراخلاقی متولد نمی شویم، بلکه یاد می گیریم که چگونه خوب باشیم. یادگیری برای خوب بودن شامل ارتباطات بازخورد جامعه پذیری و آموزش است که هرگز پایان پذیر نیست آنچه که ما برای انجام کارهای درست به آن نیاز داریم، هوش اخلاقی است که با استفاده از آن به یادگیری عمل هوشمندانه و دستیابی به بهترین عمل خوب نزدیک می شویم. در هر بخشی از زندگی به بهترین اطلاعات قابل دسترس می رسیم، خطرات را به حداقل می رسانیم و نسبت به پیامد های آن خوشبین هستیم. افراد با هوش اخلاقی بالا کار درست را انجام می دهند، اعمال آنها پیوسته با ارزش ها و عقایدشان هماهنگ است،عملکرد بالایی دارند و همیشه کارها را با اصول اخلاقی پیوند می دهند(مختاری،1388).

 

[1] – Dived vecsler

[2] George Borba

[3] – Turner&Barling

[4] – Lennick&Kiel

[5] – D.Naraez

لينک جزييات بيشتر و دانلود اين پايان نامه:

رابطه هوش اخلاقي با تعهد سازماني و اعتماد سازماني در بين كاركنان دانشگاه آزاد اسلامي واحد مرودشت